នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំពិចារណាលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់ក្នុងតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក នៃសម័យប្រជុំពេញអង្គលើកទី៣ នៃវេទិកាសភាអាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក លើកទី២៩ (APPF 29) សមាជិកប្រតិភូដែលបានចូលរួម បានលើកឡើងពីការជំរុញសកម្មភាពសភារួមគ្នា ក្នុងការឆ្លើយតបទៅនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព។
សម័យប្រជុំពេញអង្គលើកទី៣នេះ ដឹកនាំសម្របសម្រួលដោយ ឯកឧត្ដម Jin Park មកពីលេខាធិការដ្ឋានសភានៃសាធារណរដ្ឋកូរ៉េ។ ឯកឧត្តម ខៀវ មុត អនុប្រធានគណៈកម្មការសិទ្ធិមនុស្ស ទទួលពាក្យបណ្តឹង និងអង្កេត នៃព្រឹទ្ធសភា និងជាប្រធានប្រតិភូសភាកម្ពុជា សម្រាប់កិច្ចប្រជុំពេញអង្គលើកទី៣ បានដឹកនាំសហការីចូលរួមក្នុងសម័យប្រជុំនេះនាព្រឹកថ្ងៃទី១៥ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២១ តាមប្រព័ន្ធនិម្មិត ដែលភ្ជាប់ពីវិមានរដ្ឋសភា ទៅកាន់រដ្ឋធានីសេអ៊ូលនៃសាធារណរដ្ឋកូរ៉េ។ ក្រៅពីការជំរុញសកម្មភាពសភារួមគ្នាក្នុងការបន្តឆ្លើយតបទៅនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាពហើយនោះ ប្រតិភូប្រទេសសមាជិកនៃកិច្ចប្រជុំ ក៏បានលើកឡើងពីតួនាទីរបស់សភាក្នុងតុល្យភាពការគ្រប់គ្រងជំងឺ សេដ្ឋកិច្ច សិទ្ធិមនុស្ស និងគំនិតសម្រាប់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការអន្តរសភា ព្រមទាំងការកែលម្អការយល់ដឹងអំពីភាពចម្រុះនៃវប្បធម៌នៅអាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកផងដែរ។
ព័ត៌មានជាតិ ថ្មីៗ
ប្រទេសជាសមាជិកបានធ្វើការរំលឹកឡើងវិញនូវលទ្ធផលនៃសន្និសីទភាគី(COP) និងអនុសញ្ញាក្របខ័ណ្ឌអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ (UNFCCC) កិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីស និងគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាព(SDGs) ដោយបានស្នើឱ្យប្រទេសនីមួយៗ ខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីរក្សាគោលដៅនៃកិច្ចព្រមព្រៀងប៉ារីស និងបន្តកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងតំបន់ និងអន្តរជាតិ ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ។ ប្រទេសសមាជិកក៏បានស្នើឱ្យសភាសមាជិកចូលរួមសាមគ្គីភាព និងចែករំលែកបទពិសោធន៍ និងយុទ្ធសាស្រ្តរបស់ពួកគេក្នុងការឆ្លើយតបទៅនឹងស្ថានភាពគ្រាអាសន្ន ដើម្បីធ្វើឱ្យមានតុល្យភាពនៃការគ្រប់គ្រងជំងឺ សេដ្ឋកិច្ច និងសិទ្ធិមនុស្ស និងសម្រាប់ការទទួលបានថ្នាំបង្ការ និងការព្យាបាលប្រកបដោយសមធម៌ ជាទំនិញសាធារណៈចំពេលមានការរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដ-១៩។
ឯកឧត្តម ខៀវ មុត បានថ្លែងទៅកាន់សម័យប្រជុំថា វិបត្តិសុខភាពសកលនៃជំងឺកូវីដ-១៩ បានរុញច្រានថយក្រោយនូវវឌ្ឍនភាពសង្គម-សេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសជាច្រើន និងដាក់សម្ពាធបន្ថែមទៅលើធនធានចាំបាច់ ដើម្បីសម្រេចបាននូវគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាពឆ្នាំ២០៣០ ។ វ៉ារីយ៉ង់ថ្មីនៃជំងឺកូវីដ-១៩ នៅតែជាការគំរាមកំហែង ដែលធ្វើឱ្យការស្តារសេដ្ឋកិច្ច-សង្គមរបស់យើង នៅតែជាបញ្ហាប្រឈម។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ផលប៉ះពាល់នៃ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ បានបង្ហាញរូបរាងកាន់តែច្បាស់និងធ្ងន់ធ្ងរ ដែលជះឥទិ្ធពលកាន់តែអាក្រក់ដល់ ជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងការអភិវឌ្ឍ។
ឯកឧត្តមបានបន្ថែមថា កម្ពុជាបានចូលរួមចំណែក ដល់ការដោះស្រាយការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ យើងបានបង្កើនថវិកាប្រយុទ្ធប្រឆាំងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ បីដងច្រើនជាងមុន ក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ដែលបច្ចុប្បន្នស្មើនឹង២%នៃGDP និងបាន ដាក់ដំណើរការការប្រើប្រាស់ថាមពលដោយពន្លឺព្រះអាទិ្យទំហំជាង៤០០MW ដែលស្មើនឹង១៥%នៃ ថាមពលសរុប បញ្ឈប់ការកសាងរោងចក្រអគ្គិសនីដុតធ្យូងថ្មថ្មី និងបញ្ឈប់ការ សាងសង់ទំនប់វារីអគ្គិសនីថ្មីតាមដងទន្លេមេគង្គ។ ត្រឹមឆ្នាំ២០៣០ កម្ពុជាប្តេជ្ញាកាត់បន្ថយឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ប្រមាណ៤២% ដូច ដែលបានកំណត់នៅក្នុងរបាយការណ៍បច្ចុប្បន្នភាពនៃការចូលរួមចំណែករបស់ជាតិ(NDC)។ លើសពី នេះ «យុទ្ធសាស្រ្តអភិវឌ្ឍន៍រយៈពេលវែងប្រកបដោយអាព្យាក្រឹតកាបូន» កំពុងត្រូវបានកសាងឡើង ដើម្បីលើកកម្ពស់សកម្មភាពដែលអាចសម្រេចបានកាបូនទាប ធន់នឹងអាកាសធាតុ និងកំណើនប្រកប ដោយបរិយាប័ន្ន។
ឯកឧត្តម ខៀវ មុត បានលើកឡើងនូវការកត់សម្គាល់ថា មេរៀនដ៏សំខាន់ដែលយើងទទួលបានពីការរាតត្បាតជំងឺកូវីដ-១៩ គឺគ្មានប្រទេសណាមួយ អាចដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមនេះ តែម្នាក់ឯងបានឡើយ។ សកម្មភាពរួបរួមគ្នា និងពហុភាគីនិយមរបស់យើងទាំងអស់គ្នា គឺជាដំណោះស្រាយតែមួយគត់ ដើម្បីកសាងសង្គមប្រកបដោយវិបុលភាពនិងចីរភាពសម្រាប់មនុស្សទាំងអស់គ្នា និងឆ្លើយតបទៅនឹងការគំរាមគំហែងកម្រិតសកលនៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ៕
