នៅរាជធានីភ្នំពេញ ថ្ងៃទី១៧ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២២ មានរៀបចំវេទិកាជាតិស្តីពីស្ត្រីក្នុងភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងអភិបាលកិច្ច ក្រោមកិច្ចសហការរវាងក្រសួងកិច្ចការនារី និងក្រុមប្រឹក្សាវប្បធម៌អាស៊ី ហៅកាត់ថា ACC ក្រោមអធិបតីភាព លោកជំទាវ កិត្តិសង្គហបណ្ឌិត ឃួន សុដារី អនុប្រធានទី២ នៃរដ្ឋសភានិងជាប្រធានក្រុមសភាជាតិកម្ពុជានៃអ្នកនយោបាយសភាស្ត្រី និងវត្តមានជាកិត្តិយស លោកជំទាវ លោកជំទាវ វេជ្ជបណ្ឌិត អ៊ឹង កន្ថាផាវី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកិច្ចការនារី លោកជំទាវ បណ្ឌិតសភាចារ្យ ភឿង សកុណា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ តាមរយៈប្រព័ន្ធវិដេអូ និងសំឡេង Zoom។
វេទិកាថ្នាក់ជាតិនេះ មានអ្នកចូលរួមប្រមាណជិត២ពាន់នាក់ រួមមាន អង្គការស្ត្រីពិភពលោក(UN Women) ឯកអគ្គរាជទូត ឯកអគ្គរដ្ឋទូត ឯកឧត្តម លោកជំទាវ សមាជិកព្រឹទ្ឋសភា រដ្ឋសភា អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខេត្តរាជធានីទាំង២៥ លោក លោកស្រី អភិបាលនៃគណៈអភិបាលក្រុងស្រុកខ័ណ្ឌ ឃុំសង្កាត់ក្នុងទូទាំងប្រទេស តំណាងស្ត្រីមកពីបណ្តាគណបក្សនយោបាយនានា និងអង្គការដៃគូពាក់ព័ន្ឋផងដែរ។
គោលបំណង នៃការរៀបចំវេទិកាថ្នាក់ជាតិនេះឡើង គឺដើម្បីជួបជុំស្ត្រីជាអ្នកដឹកនាំ នាបណ្ដាប្រទេសនានាប្រចាំនៅកម្ពុជា ដៃគូអភិវឌ្ឍ អ្នកស្រាវជ្រាវ អ្នកតាក់តែងគោលនយោបាយ ព្រមទាំងបេក្ខជនស្ត្រីដែលបាននិងកំពុងឈរឈ្មោះក្នុងការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់នាពេលខាងមុខ ដើម្បីចែករំលែកមេរៀន បទពិសោធ និងទស្សនៈក្នុងការរួមចំណែកថែរក្សាសុខសន្តិភាព កិច្ចអភិវឌ្ឍលើគ្រប់វិស័យ ក៏ដូចជាស្វែងរកការគាំទ្រពីសំណាក់ស្ថាប័ននិងដៃគូពាក់ព័ន្ឋនិងការលើកកម្ពស់សមភាពយេនឌ័រ និងបណ្តុះសន្ទុះចិត្តដល់ស្ត្រីនិងក្មេងស្រីក្នុងការចូលរួមប្រកបដោយសក្តានុពលនិងពេញលេញនៅក្នុងកិច្ចអភិវឌ្ឍជាតិ។
ថ្លែងក្នុងឱកាសនោះ លោកជំទាវ វេជ្ជបណ្ឌិត អ៊ឹង កន្ថាផាវី លើកឡើងថា បច្ចុប្បន្នស្ត្រីនៅប្រឈមទៅនឹងឧបសគ្គមួយចំនួននៅក្នុងសង្គម ដូចជាការចូលរួមផ្នែកនយោបាយ និងធ្វើសេចក្តីសម្រេច ហើយការចូលរួមរបស់ពួកគេ នៅមានកម្រិតទាបនៅឡើយ។ ឧបសគ្គទាំងនេះ បង្កឡើងដោយឥរិយាបទសង្គម ដែលនៅរើសអើងចំពោះស្ត្រី ការទទួលបានការសិក្សាអប់រំនៅមានកម្រិត បន្ទុកធ្ងន់ធ្ងរនៅលើការទទួលខុសត្រូវនៅក្នុងគ្រួសារ កង្វះខាតការគាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងការគាំទ្រពីក្រុមគ្រួសារ ព្រមទាំងទស្សនៈអវិជ្ជមាន ចំពោះកិច្ចការនយោបាយក្នុងចំណោមស្ត្រីខ្លួនឯង ដែលធ្វើឱ្យស្ត្រីមិនហ៊ានឈរឈ្មោះបោះឆ្នោត ឬទទួលតួនាទីតាមការចាត់តាំង។
លោកជំទាវ វេជ្ជបណ្ឌិត បន្ថែមថា ជាការឆ្លើយតបចំពោះបញ្ហាទាំងនេះ រាជរដ្ឋាភិបាលក្រោមការដឹកនាំប្រកបដោយគតិបណ្ឌិត របស់សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី បានទទួលស្គាល់នូវសារៈសំខាន់ នៃការចូលរួមយ៉ាងសកម្មរបស់ស្ត្រីនៅក្នុងកិច្ចអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមជាតិ តាមរយៈការដាក់បញ្ចូលក្នុងយុទ្ឋសាស្ត្រចតុកោណដំណាក់កាលទី៤ នៃកំណើនការងារសមធម៌និងប្រសិទ្ឋភាព ដើម្បីកសាងមូលដ្ឋានឆ្ពោះទៅសម្រេចចក្ខុវិស័យកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ២០៥០។ ជាមួយគ្នានោះ រាជរដ្ឋាភិបាលមានការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ ក្នុងការជំរុញ និងអភិវឌ្ឍគោលនយោបាយសមភាពយេនឌ័រ និងបង្កើនភាពអង់អាចដល់ស្ត្រី ហើយបានចាត់ទុកស្ត្រីជាឆ្អឹងខ្នងនៃសង្គមសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។
ក្នុងឱកាសថ្លែងបើកវេទិកាថ្នាក់ជាតិនេះ លោកជំទាវ កិត្តិសង្គហបណ្ឌិត ឃួន សុដារី គូសបញ្ជាក់ថា ចាប់ពីមានការអនុវត្តអនុសញ្ញាស្តីពីការលុបបំបាត់រាល់ទម្រង់នៃការរើសអើងស្ត្រី ហៅកាត់ថា ស៊ីដរ នៅឆ្នាំ១៩៩២ និងផែនការសកម្មភាពទីក្រុងប៉េកាំងឆ្នាំ១៩៩៥មក យើងសង្កេតឃើញថា ស្ថានភាពរបស់ស្ត្រី ក្នុងភាពជាអ្នកដឹកនាំ មានការរីកចម្រើន គួរកត់សម្គាល់នៅទូទាំងសកលលោក។ សម្រាប់កម្ពុជា អត្រាស្ត្រីជាសមាជិកាព្រឹទ្ឋសភា បានកើនឡើងពី១៥%ក្នុងនីតិកាលទី២ រហូតដល់ ១៨%ក្នុងនីតិកាលទី៤។ សមាជិការដ្ឋសភា ក៍មានការកើនឡើងពី៥%ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៣ រហូតដល់ជាង២០%ក្នុងនីតិកាលទី៦។ រីឯក្នុងវិស័យសាធារណៈស្ត្រីជាមន្ត្រីរាជការមានប្រមាណ៤១%។ ដោយឡែកនៅថ្នាក់ក្រោមជាតិ ស្ត្រីជាថ្នាក់ដឹកនាំចាប់ពីថ្នាក់ខេត្តរហូតដល់ថ្នាក់ឃុំ សង្កាត់ មានការកើនឡើងពី២.៦% ដល់ជិត៨%គិតត្រឹមឆ្នាំ២០១៨។
សម្រាប់ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ អាណត្តិទី៥ នាពេលខាងមុខនេះ លោកជំទាវ ពិនិត្យឃើញថា បេក្ខនារីឈរឈ្មោះមានចំនួនជាង ៣២%នៃបេក្ខជនសរុបជាង ៨៦ម៉ឺននាក់ (៨៦០០៦២)។ វឌ្ឍនភាពនៃការរីកចំរើននេះ បានបង្ហាញអំពីឆន្ទៈដ៏មោះមុតរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល និងការចូលរួមចំណែកដោយការទទួលខុសត្រូវខ្ពស់ របស់ក្រសួង មន្ទីរ អាជ្ញាធរដែនដីគ្រប់ជាន់ថ្នាក់និងដៃគូអភិវឌ្ឍជាតិ អន្តរជាតិ ដើម្បីសម្រេចបានគោលដៅក្នុងការជំរុញសមភាពយេនឌ័រ និងការផ្តល់ភាពអង់អាចដល់ស្ត្រីនៅក្នុងសង្គម។
អត្ថបទ និង រូបភាព៖ លោក យូ វង្ស
កែសម្រួល៖ លោក សេង ផល្លី
